कामगार संहिता

महाराष्ट्राने नवीन कामगार संहितांअंतर्गत राज्य नियमांची अधिसूचना प्रसिद्ध केली.

भारत सरकारने दिनांक 21.12.2025 पासून नवीन कामगार संहिता (Labour Codes) अंमलात आणल्या असून त्यानंतर दिनांक 30.12.2026 रोजी केंद्र शासनाचे मसुदा नियम अधिसूचित करण्यात आले आहेत. या संहितांची प्रभावी अंमलबजावणी करण्याच्या उद्देशाने सर्व राज्य शासनांना त्यांच्या-त्यांच्या राज्य नियमांची मांडणी, प्रसिद्धी व अधिसूचना करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. सदर निर्देशांचे पालन करत, महाराष्ट्र शासनाचे कामगार विभाग नवीन कामगार संहितांअंतर्गत राज्य नियम तयार करण्याच्या प्रक्रियेत कार्यरत आहे. त्यानुसार, कामगार विभागाने आता महाराष्ट्र वेतन संहिता नियम व महाराष्ट्र औद्योगिक संबंध संहिता नियम तयार करून ते अधिसूचित केले असून, हे नियम महाराष्ट्र शासन राजपत्र दिनांक 28.04.2026 मध्ये प्रसिद्ध करण्यात आले आहेत.

नियम तयार करण्याची प्रक्रिया सल्लामसलतीची व पारदर्शक राहावी या उद्देशाने, सर्व संबंधित भागधारकांना विनंती करण्यात येते की त्यांनी हरकती वरील राज्य नियमांचा अभ्यास करून त्याबाबत त्यांच्या सूचना, अभिप्राय व मते राजपत्र प्रसिद्धीच्या दिनांकापासून 45 दिवसांच्या आत, म्हणजेच 12.06.2026 रोजी किंवा त्यापूर्वी सादर करावीत. तायनांतर प्राप्त हरकती व सूचना विचारात घेतल्या जाणार नाही. याची कृपया नोंद घ्यावी.

सूचना/ हरकती: mh.labourcodes.rules@gmail.com

राज्याचे नियम पाहण्यासाठी दुव्यावर क्लिक करा. - येथे क्लिक करा

  • संहिता
क्रमांक शीर्षक डाउनलोड
1 वेतनांवरील कोड, २०१९ (क्र.२९, २०१९) डाउनलोड (231.45 KB) वेतनांवरील कोड, २०१९ (क्र.२९, २०१९)
2 औद्योगिक संबंधांसंबंधी संहिता, २०२० (क्र. २०२० मधील ३५) डाउनलोड (444.12 KB) औद्योगिक संबंधांसंबंधी संहिता, २०२० (क्र. २०२० मधील ३५)
3 सामाजिक सुरक्षा वरचा कोड, २०२० (क्र. ३६ ऑफ २०२०) डाउनलोड (602.29 KB) सामाजिक सुरक्षा वरचा कोड, २०२० (क्र. ३६ ऑफ २०२०)
4 व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामकाजाच्या अटींचा कोड, २०२० (क्र. ३७/२०२०) डाउनलोड (518.84 KB) व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामकाजाच्या अटींचा कोड, २०२० (क्र. ३७/२०२०)
  • राज्य नियम
क्रमांक शीर्षक डाउनलोड
5 महाराष्ट्र व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती (कामगार) नियम, २०२६ साठीचे राज्याचे मसुदा नियम. डाउनलोड (2.85 MB) महाराष्ट्र व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती (कामगार) नियम, २०२६ साठीचे राज्याचे मसुदा नियम.
6 सामाजिक सुरक्षा संहितासाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६. डाउनलोड (12.69 MB) सामाजिक सुरक्षा संहितासाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६.
7 महाराष्ट्र व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती (कारखाने आणि इतर बंदरे) नियम, २०२६ साठीचे राज्याचे मसुदा नियम डाउनलोड (6.24 MB) महाराष्ट्र व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती (कारखाने आणि इतर बंदरे) नियम, २०२६ साठीचे राज्याचे मसुदा नियम
8 औद्योगिक संबंध संहितेसाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६. डाउनलोड (14.06 MB) औद्योगिक संबंध संहितेसाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६.
9 वेतन संहितासाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६. डाउनलोड (6.26 MB) वेतन संहितासाठी राज्याचे मसुदा नियम, २०२६.
  • केंद्रीय नियम
क्रमांक शीर्षक डाउनलोड
10 औद्योगिक संबंध संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६. डाउनलोड (1.6 MB) औद्योगिक संबंध संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६.
11 व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६. डाउनलोड (2.84 MB) व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामाच्या परिस्थिती संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६.
12 वेतन संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६. डाउनलोड (1.29 MB) वेतन संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६.
13 सामाजिक सुरक्षा संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६ डाउनलोड (3.68 MB) सामाजिक सुरक्षा संहिता (केंद्रीय) नियम, २०२६
  • वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
क्रमांक शीर्षक डाउनलोड
14 ०९-०१-२०२६ रोजीच्या सोशल सिक्युरिटी कोडवरील वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न डाउनलोड (462.34 KB) ०९-०१-२०२६ रोजीच्या सोशल सिक्युरिटी कोडवरील वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
15 प्रश्नोत्तरे - वेतनावरचा कायदा, २०१९ दिनांक २४-१२-२०२५ डाउनलोड (133.2 KB) प्रश्नोत्तरे - वेतनावरचा कायदा, २०१९ दिनांक २४-१२-२०२५
16 औद्योगिक संबंध (IR) संहिता २०२० तारखेचे २३-१२-२०२५ वरील समजुती आणि वास्तवाबद्दल वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ) डाउनलोड (140.27 KB) औद्योगिक संबंध (IR) संहिता २०२० तारखेचे २३-१२-२०२५ वरील समजुती आणि वास्तवाबद्दल वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
17 व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामकाजाची अटी (OSH&WC) कोड, २०२० बद्दल वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs) दिनांक १३-०३-२०२६ डाउनलोड (233.79 KB) व्यावसायिक सुरक्षा, आरोग्य आणि कामकाजाची अटी (OSH&WC) कोड, २०२० बद्दल वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs) दिनांक १३-०३-२०२६
18 १६-०३-२०२६ रोजीच्या कामगार संहितांवरील वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न डाउनलोड (355.33 KB) १६-०३-२०२६ रोजीच्या कामगार संहितांवरील वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
  • पुस्तिक्कारक
क्रमांक शीर्षक डाउनलोड
19 नियोक्त्यांसाठी अनुपालन मार्गदर्शक डाउनलोड (685.22 KB) नियोक्त्यांसाठी अनुपालन मार्गदर्शक
20 पुस्तकलेट- नव्या भारतासाठी नवीन कामगार संहिता डाउनलोड (719.54 KB) पुस्तकलेट- नव्या भारतासाठी नवीन कामगार संहिता